โรคสมาธิสั้น หรือ ภาวะสมาธิสั้น (Attention Deficit Hyperactivity Disorder; ADHD) เป็นภาวะที่เกิดจากสมองส่วนหน้า ซึ่งทำหน้าที่เกี่ยวกับการควบคุมสมาธิและพฤติกรรมมีการทำงานลดลง
โรคสมาธิสั้น (ADHD) เป็นภาวะที่มีความผิดปกติด้านพฤติกรรมและการควบคุมตนเอง โดยสามารถแบ่งอาการหลักออกได้เป็น 3 กลุ่มใหญ่ ได้แก่
1. ด้านการขาดสมาธิ – เด็กมักมีปัญหาในการจดจ่อกับสิ่งใดสิ่งหนึ่งนานๆ สนใจสิ่งรอบตัวง่าย ทำงานหรือการบ้านไม่ค่อยเสร็จ เบื่อง่าย ลืมของบ่อย และมักหลีกเลี่ยงงานที่ต้องใช้ความตั้งใจหรือใช้เวลา
2. ด้านความซุกซนอยู่ไม่สุข – เด็กกลุ่มนี้มักเคลื่อนไหวตลอดเวลา นั่งไม่นิ่ง ชอบพูดหรือเล่นเสียงดัง มีพลังเหลือล้น เหมือนเครื่องยนต์ที่ไม่เคยดับ บางคนถูกเรียกว่า “เด็กไฮเปอร์” เพราะดูเหมือนจะไม่รู้จักเหนื่อย
3. ด้านการควบคุมตนเองไม่ดี – เด็กอาจใจร้อน รีบทำโดยไม่คิดให้รอบคอบ พูดแทรก ไม่รอคิว หุนหันพลันแล่น หรือทำสิ่งที่เสี่ยงโดยไม่ไตร่ตรองก่อน
เด็กบางคนอาจแสดงอาการเพียงด้านเดียว แต่หลายคนมีอาการผสมกัน ซึ่งอาจส่งผลต่อการเรียน ความสัมพันธ์กับผู้อื่น และพฤติกรรมในชีวิตประจำวัน หากได้รับการดูแลและปรับพฤติกรรมอย่างเหมาะสม จะช่วยให้เด็กสามารถพัฒนาและใช้ศักยภาพของตนได้อย่างเต็มที่
แนวทางดูแลและรักษาเด็กสมาธิสั้น
หากสงสัยว่าลูกอาจมีภาวะสมาธิสั้น ควรพาไปประเมินโดยกุมารแพทย์ เพื่อให้ได้รับการวินิจฉัยและแนวทางรักษาที่เหมาะสม การดูแลมักประกอบด้วยการ ปรับพฤติกรรม และ ใช้ยา ในบางกรณี โดยแนวทางพื้นฐานที่พ่อแม่สามารถเริ่มทำได้ เช่น
• พูดกับลูกด้วยคำสั่งที่สั้น กระชับ และให้ลูกทวนกลับ เพื่อให้แน่ใจว่าเข้าใจ
• จัดตารางกิจวัตรประจำวันให้ชัดเจน เช่น เวลาเรียน เวลาเล่น เวลาเข้านอน
• สร้างสภาพแวดล้อมสงบขณะทำการบ้าน ลดสิ่งรบกวน เช่น โทรศัพท์หรือโทรทัศน์
• ให้ลูกมีกิจกรรมที่ได้ใช้พลัง เช่น เล่นกีฬา หรือทำงานศิลปะ
• จำกัดเวลาใช้หน้าจอไม่เกินวันละ 1 ชั่วโมง พร้อมดูแลเนื้อหาที่รับชม
• ใช้วิธีชมเชยหรือให้รางวัลเมื่อเด็กทำสิ่งดี เพื่อเสริมแรงทางบวก
• หากต้องลงโทษ ควรใช้วิธีจำกัดสิทธิ์มากกว่าการดุหรือทำให้รู้สึกผิด
• พ่อแม่ควรเป็นแบบอย่างเรื่องการมีวินัยและการควบคุมตนเอง
สรุป
โรคสมาธิสั้นไม่ใช่ปัญหาด้านนิสัย แต่เป็นภาวะทางสมองที่ต้องการความเข้าใจและการดูแลอย่างเหมาะสม หากได้รับการช่วยเหลือตั้งแต่เนิ่นๆ เด็กจะสามารถปรับตัวได้ดีขึ้น และเติบโตเป็นผู้ใหญ่ที่มีศักยภาพเต็มที่
บทความโดย
พญ. ภาวิณี อาฮูยา (หมอบิวตี้)
กุมารแพทย์
_____________
#Newsthepoint
#โรคสมาธิสั้น

